Կայքի թարմացումը` 24-07-2014 space

PG

 

  • text-size Decrease font Middle font Enlarge font Extralarge font
 

6.8 Որակի չափորոշիչների պահպանման իրավունք

ա) ՊԻԵԽ-ով սահմանված թիվ 8 իրավունքը

Յուրաքանչյուր ոք ունի բարձրորակ բժշկական ծառայություններ ստանալու իրավունք, որոնք հիմնված են չափանիշների և հստակ չափորոշիչների վրա»:

բ) ՀՀ Սահմանադրությամբ և օրենքներով ամրագրված իրավունքը

ՀՀ Սահմանադրություն

Այս իրավունքի առնչությամբ ՀՀ Սահմանադրության 38-րդ հոդվածը սահմանում է.

«Յուրաքանչյուր ոք ունի օրենքով սահմանված եղանակներով բժշկական օգնություն և սպասարկում ստանալու իրավունք:

Յուրաքանչյուր ոք ունի անվճար հիմնական բժշկական ծառայություններ ստանալու իրավունք: Դրանց ցանկը և մատուցման կարգը սահմանվում են օրենքով»:

ՀՀ օրենքը «Բնակչության բժշկական օգնության և սպասարկման մասին»

Պետության կողմից ձեռնարկված օրենսդրական միջոցներից մեկը, որն ուղղված է որակյալ բժշկական օգնության և ծառայությունների ապահովմանը, լիցենզավորումն է: Համաձայն «Բնակչության բժշկական օգնության և սպասարկման մասին» օրենքի 18-րդ հոդվածի`

Հայաստանի Հանրապետությունում բժշկական օգնություն և սպասարկում իրականացնողներն իրավունք ունեն ցուցաբերել համապատասխան բժշկական օգնություն և սպասարկում ընտրված տեսակների շրջանակներում` Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով լիցենզիա ստանալու դեպքում:

• Լիցենզիայի ժամկետների և պահանջների պահպանումը մատուցվող բժշկական օգնության և խնամքի որակի ապահովման ցուցանիշներից է, և դրանց չպահպանումը կարող է հանգեցնել լիցենզիայից զրկման:

• Բժշկական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք ունեն Հայաստանի Հանրապետությունում համապատասխան կրթություն, մասնագիտացում ստացած, Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով բժշկական գործունեության որոշակի տեսակներով զբաղվելու լիցենզիա ստացած անձինք:

• Այլ պետություններում բժշկական կրթություն ստացած անձանց Հայաստանի Հանրապետությունում բժշկական գործունեություն իրականացնել թույլատրվում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարության կողմից սահմանված կարգով` Հայաստանի Հանրապետության միջազգային ծրագրերի համաձայն:

Բացի այդ, բժշկական օգնության և սպասարկման որակն ապահովելու նպատակով Oրենքի 19-րդ հոդվածում նշված է`

- ապահովել ցուցաբերվող բժշկական օգնության և սպասարկման քանակական ու որակական բնութագրիչների համապատասխանությունը սահմանված չափանիշներին.

- յուրաքանչյուրին տեղյակ պահել իրեն տրամադրվելիք բժշկական օգնության և սպասարկման տվյալ տեսակի, մեթոդների, ծավալների, տրամադրման կարգի և պայմանների մասին.

- յուրաքանչյուր մարդու կամ բժշկական օգնության համար այլ վճարողների պահանջով տրամադրել անհրաժեշտ տվյալներ հիվանդին ցուցաբերված բժշկական օգնության և սպասարկման քանակական ու որակական բնութագրիչների և այդ նպատակով կատարված ծախսերի մասին:

գ) Համապատասխան ենթաօրենսդրական ակտեր

Ներկայում Հայաստանի Հանրապետության նորմատիվ-իրավական ակտերով բժշկական չափորոշիչները և նորմերը սահմանված չեն: Մինչդեռ, չափորոշիչները պետք է հաստատվեն Առողջապահության նախարարի կողմից` համաձայն ՀՀ կառավարության 2006 թվականի դեկտեմբերի 21-ի որոշման:

Դրա հետ միասին, բուժհաստատություններում պետության կողմից երաշխավորված անվճար բժշկական օգնության և սպասարկման շրջանակներում կենտրոնացված կարգով բժշկական սարքավորումների, գործիքների և գործիքների ձեռքբերման ու բաշխման կարգը հաստատվել է ՀՀ կառավարության 2004 թվականի մարտի 4-ի թիվ 318-Ն որոշմամբ:

• Նման կարգը հավասար պայմաններ է ստեղծում բոլոր բուժհաստատությունների համար և նպատակ ունի բարձրացնելու բժշկական օգնության որակը: Կարգի 2-րդ կետով ամրագրված է, որ

«բժշկական սարքավորումների ձեռքբերումն իրականացվում է առողջապահական կազմակերպություններում լաբորատոր-գործիքային ախտորոշիչ հետազոտությունների պատշաճ մակարդակով կազմակերպման և բժշկական օգնության որակի բարձրացման նպատակով»:

Նշվում է նաև, որ բժշկական սարքավորումների անվանացանկը որոշվում է բնակչության հիմնական բժշկասոցիալական պահանջների բավարարման սկզբունքով` սահմանափակ քանակով պարզ, մատչելի և համեմատաբար ոչ թանկարժեք բժշկական տեխնոլոգիաների միջոցով որակյալ բժշկական օգնություն ապահովելու նպատակով:

դ) Էթիկայի կանոնագրքի համապատախան դրույթներ

Թեև Հայաստանի Հանրապետությունը էթիակայի կանոնագիրք չի ընդունել, Համաշխարհային բժշկական ընկերակցության (ՀԲԸ)` էթիկային վերաբերող փաստաթղթերը սահմանում են երաշխիքներ բժիշկների համար (տե՛ս վերը նշված թիվ 1 իրավունքը, մաս «դ»): ՀԲԸ Պացիենտների իրավունքների մասին հռչակագրի 1-ին սկզբունքը սահմանում է, որ պացիենտի բուժումը միշտ պետք է իրականացվի նրա լավագույն շահերին համապատախան և ընդհանուր առմամբ հիմնված լինի հաստատված բժշկական սկզբունքների վրա:

Որակի ապահովումը միշտ պետք է կազմի բժշկական օգնության մասը: Բժիշկները հատկապես պետք է պատասխանատվություն կրեն` որպես բժշկական ծառայությունների որակի պահապաններ:

Բացի այդ, պացիենտն ունի շարունակական բժշկական օգնություն ստանալու իրավունք: Բժիշկը բժշկական օգնության հարցում պարտավոր է համագործակցել պացիենտին բուժող այլ առողջապահական խնամք մատուցողների հետ: Բժիշկը կարող է չշարունակել բուժումը, քանի դեռ այն բժշկական տեսանկյունից չի պահանջվում առանց պացիենտին ողջամիտ օգնություն և խնամքի համար այլընտրանքային միջոցների բավարար հնարավորություն տրամադրելու:

ե) Գործնական օրինակներ

1. Համապատասխանության օրինակ(ներ)

ՀՀ քաղաքացի Լ-ն դիմել է ՀՀ առողջապահության նախարարություն` բողոքով, որ տեղամասային պոլիկլինիկայում մերժել են պետական պատվերի շրջանակներում իրեն լիովին հետազոտել: Բողոքարկման արդյունքում պարզվել է Լ-ն անցել է անհրաժեշտ բոլոր հետազոտությունները, ստույգ ախտորոշվել է նրա հիվանդությունը, և նշանակվել է բուժում: Քանի որ որևէ խնդիր չի արձանագրվել, թանկարժեք հետազոտություն (համակարգչային տոմոգրաֆիա) անցկացնելու վերաբերյալ նրա խնդրանքը եղել է անհիմն և ախտորոշման համար ոչ անհրաժեշտ (հայտնվել է ՀՀ առողջապահության նախարարության կողմից):

2. Խախտման օրինակ(ներ)

Քաղաքացի Ս-ն ուժեղ գլխացավի գանգատով դիմել է տեղամասային պոլիկլինիկայի բժշկին` նշելով, որ նման գլխացավ երբեք չի ունեցել: Սակայն բժիշկը ուշադրություն չի դարձնում հիվանդի խոսքերին, չափում է միայն արյան ճնշումը, դուրս գրում ցավազրկող և տուն ուղարկում: Երկու ամիս Ս-ն տառապում է գլխացավերից, գնում պոլիկլինիկա, սակայն ոչ մի նոր հետազոտում և ախտորոշում չի ստանում: Վերջապես նա իր կամքով հետազոտվում է վճարովի ախտորոշման կենտրոնում, որտեղ և ախտորոշվում է գանգուղեղի նորագոյացություն: Բժշկի անգործության արդյունքում Ս-ն կորցնում է իր համար շատ կարևոր ժամանակը, 2 ամիս տառապում անտեղի ցավերից և ծանր վիճակում ստացիոնար բուժման համար տեղափոխվում հիվանդանոց (հիպոթետիկ գործ):

3. Իրական դեպքեր (գրանցված և չգրանցված)

Քանի որ իրավունքի այս ոլորտը դեռ գտնվում է զարգացման փուլում, այս բաժնի համար իրական դեպքերի օրինակներ չկան: Ընթերցողները սույն ուղեցույցի հետագա խմբագրության նկատակով կարող են առաջարկել իրական դեպքերի օրինակներ` դրանք ուղարկելով հետևյալ հասցեով. info[at]healthrights.am:

զ) Գործնական նշումներ (գործնական խորհուրդներ իրավաբանների համար)

• Իրավունքը սահմանված է հետևյալ կերպ. «առողջապահական ծառայությունների բարձր որակը` հիմնված կոնկրետ չափանիշների սահմանման և պահպանման վրա»: Դրա հաշվառմամբ հատկապես կարևոր է ձեռք բերել համապատասխան բնույթի և բուժման աստիճանի վերաբերյալ բժշկական փորձագիտական եզրակացություններ, որոնք պետք է լինեն մատչելի և համապատասխանեն մյուս եզրակացություններին ու ապացույցներին:

է) Համապատասխան միջազգային և տարածաշրջանային իրավունքներ

Պացիենտների իրավունքների եվրոպական խարտիա - Որակի չափանիշների պահպանման իրավունք

Մարդու իրավունքները պացիենտի խնամքի ոլորտում - Առողջության իրավունք, Կյանքի իրավունք



Ձեր մեկնաբանությունը

[ + Մեկնաբանել + ]

Մեկնաբանություններ դեռ չեն ստացվել: [ + + + ]


Ձեր մեկնաբանությունը կերեւա խմբագրի կողմից հաստատվելուց հետո:

Գործիքներ


ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Գլուխ 1. Ներածություն

 

Գլուխ 2. Պացիենտների խնամքի հարցում մարդու իրավունքների միջազգային ոլորտը

 

Գլուխ 3. Պացիենտների խնամքի հարցում մարդու իրավունքների տարածաշրջանային ոլորտը

 

Գլուխ 4. Միջազգային և տարածաշրջանային ընթացակարգեր

 

Գլուխ 5. Հայաստանին վերաբերող առանձնահատուկ նկատառումներ

 

Գլուխ 6. Պացիենտի իրավունքները Հայաստանում

 

Գլուխ 7. Ազգային ծառայություններ մատուցողների իրավունքները և պարտականությունները

 

Գլուխ 8. Ազգային ծառայություններ մատուցողների իրավունքները եւ պարտականությունները

 

Բառարան

 

pdf Ներբեռնել գիրքը (2.6 մԲ)

 
 

Նորություններ

Աշխեն Մկրտչյանի մասին ֆիլմ

Ֆիլմը Աշխեն Մկրտչյանի մասին է,

կարդալ

Քննարկվեցին դեղերի գովազդի և կլինիկական հետազոտությունների նոր օրենքի նախագծով նախատեսվող…

ՀՀ առողջապահության նախարար Արմեն Մուրադյանի մասնակցությամբ շարունակվում են «Դեղերի մասին» ՀՀ օրենքի նախագծի քննարկումները։ Մասնագիտական խորհրդակցությունների առաջին օրն անդրադարձ կատարվեց դեղերի գովազդին, այնուհետև քննարկվեցին դեղերի կլինիկական հետազոտությունների վերաբերյալ…

կարդալ

Օգոստոսի 1-ից սայտոտեկը` միայն դեղատոմսով

Օգոստոսի 1-ից սայտոտեկը դեղատներից բաց կթողնվի միայն դեղատոմսով։ Այդ մասին նախարարությունը տեղեկացրել է դեղատնային գործունեությամբ զբաղվող բոլոր տնտեսվարողներին։

Նման որոշման առիթ են հանդիսացել հղիության ժամանակ դեղի օգտագործումից առաջացած բարդությունները` արյունահոսություններ,…

կարդալ



Իրադարձություններ

“Մարդու իրավունքները բուժօգնություն ստանալիս” թեմայով դասընթացի հրավեր

“Իրավունքի զարգացման կենտրոն” հասարակական կազմակերպությունը հրավիրում է իրավաբանների համար նախատեսված «Մարդու իրավունքները բժշկական օգնություն և սպասարկում ստանալիս» վերտառությամբ դասընթացին, որը կկայանա սույն թվականի հունիսի 9-ին, ժամը՝ 13:00-ին, ԵՊՀ իրավագիտության…

կարդալ

Քննարկում “Հասարակական կազմակերպությունների դատավարական իրավասուբյեկտությունը” թեմայով

ԵՊՀ իրավագիտության ֆակուլտետի Սահմանադրական իրավունքի ամբիոնը կազմակերպում է սեմինար-քննարկում <ՙ<Հասարակական կազմակերպությունների դատավարական իրավասուբյեկտությունը>> թեմայով:

Վեջինս տեղի կունենա սույն թվականի մարտի 6-ին, ժամը 12:00-ին ԵՊՀ իրավագիտության ֆակուլտետի…

կարդալ




 

Practitioner Guide
 

Իրավական ակտեր


ՀՀ կառավարության 2006 թվականի նոյեմբերի 2-ի թիվ 1608-Ն որոշումը սահմանում է դեղերի, բուժտեխնիկայի եւ բուժական մեթոդների գովազդի թույլտվության տրամադրման կարգը…

Բառարան


Այստեղ դուք կարող եք ծանոթանալ 2007 թվականին ընդունված ՀՀ վճռաբեկ դատարանի որոշումներին:

Վարբեռնել կայքի սերվերից…

Անցուդարձ


“Իրավունքի զարգացման կենտրոն” հասարակական կազմակերպությունը հրավիրում է իրավաբանների համար նախատեսված «Մարդու իրավունքները բժշկական օգնություն և սպասարկում ստանալիս» վերտառությամբ դասընթացին, որը…

Բաժանորդագրում

Մուգքագրեք Ձեր էլ. փոստի հասցեն

FAQ

ԵՊՀ  ԻՐԱՎԱԲԱՆԱԿԱՆ ԿԼԻՆԻԿԱ
-Անվճար իրավաբանական օգնություն - Խորհրդատվությունը երեքշաբթի-ուրբաթ օրերին, ժամը 9:30-14:30, Հասցե` Ալեք Մանուկյան 1, իրավագիտության ֆակուլտետ, Հեռ. 010578137